Spis treści
Zmiany oprocentowania potrafią podnieść ratę albo obniżyć koszt kredytu, nawet gdy nie zmieniasz umowy. Da się to kontrolować, jeśli wiesz, które wskaźniki śledzić i gdzie znaleźć dane, które bank przyjmuje jako punkt odniesienia.
Najczęściej powód jest prosty – zmieniają się stopy procentowe NBP, a razem z nimi koszt pieniądza w gospodarce. Rada Polityki Pieniężnej ustala stopy NBP, w tym stopę referencyjną. W komunikacie po posiedzeniu z 13–14 stycznia 2026 r. NBP podał stopę referencyjną na poziomie 4,00% w skali rocznej.
Drugi powód to wskaźniki rynkowe używane w kredytach o oprocentowaniu zmiennym. W Polsce banki stosują m.in. wskaźniki publikowane przez administratora GPW Benchmark, na przykład WIRON.
Oprocentowanie nominalne w umowie kredytowej wynika z konstrukcji produktu. Najczęściej składa się z dwóch elementów: stawki bazowej (np. wskaźnik rynkowy) oraz marży banku. Przy kredycie hipotecznym różnica między oprocentowaniem stałym a oprocentowaniem zmiennym dotyczy tego, czy stawka bazowa może się zmieniać w trakcie spłaty oraz jak często bank aktualizuje oprocentowanie.
Na końcową ofertę wpływa także ocena zdolności kredytowej, bo bank wycenia ryzyko klienta. Znaczenie ma też okres kredytowania i relacja kwoty kredytu do wartości zabezpieczenia przy finansowaniu w postaci nieruchomości.
Prawo ogranicza oprocentowanie nominalne, ale limit dotyczy odsetek, a nie całego kosztu kredytu. Kodeks cywilny wprowadza limit odsetek maksymalnych oraz limit odsetek maksymalnych za opóźnienie (art. 359 i art. 481).
Przy stopie referencyjnej NBP 4,00% (stan na 20 stycznia 2026 r.) odsetki ustawowe wynoszą 7,50% rocznie, a odsetki maksymalne 15,00% rocznie. Odsetki ustawowe za opóźnienie wynoszą 9,50% rocznie, a odsetki maksymalne za opóźnienie 19,00% rocznie.
Jeśli chcesz zweryfikować „nowe stawki oprocentowania kredytów”, korzystaj z miejsc, które publikują dane źródłowe, a nie interpretacje.
| Co sprawdzasz? | Gdzie to znajdziesz? | Po czym poznasz, że patrzysz na właściwą wartość? |
|---|---|---|
| Stopy procentowe NBP (np. stopa referencyjna) | strona NBP o podstawowych stopach oraz komunikaty RPP | aktualna data obowiązywania oraz konkretne poziomy procentowe |
| Wskaźniki do oprocentowania zmiennego (np. WIRON) | GPW Benchmark – tabele wartości i statystyki | notowanie przypisane do konkretnej daty wskaźnika |
| Limity odsetek wynikające z prawa | ISAP – Kodeks cywilny (art. 359 i 481) | sposób wyliczania limitu zapisany w przepisie |
| Informacje do porównania ofert konsumenckich (RRSO i koszty) | UOKiK oraz ustawa o kredycie konsumenckim | zgodność RRSO i kosztów w reklamie, formularzu i umowie |
| Dane w ofercie konkretnej instytucji | tabela oprocentowania, taryfa opłat i prowizji, przykład reprezentatywny | spójność oprocentowania nominalnego, RRSO i całkowitego kosztu |
Jeśli sprawdzasz ofertę online, szukaj wprost informacji o rzeczywistej rocznej stopie oprocentowania i całkowitym koszcie, a nie tylko o oprocentowaniu nominalnym. Taką weryfikację da się zrobić przed złożeniem wniosku, także w ofertach pozabankowych, np. w KredytOK, gdzie proces działa zdalnie.
W umowie kredytu zwróć uwagę na pięć miejsc:
Oprocentowanie to tylko jedna część ceny. Dwa kredyty z podobnym oprocentowaniem mogą mieć inny całkowity koszt kredytu przez prowizję, opłaty dodatkowe albo ubezpieczenie.
Do porównania ofert przydaje się RRSO, bo obejmuje koszty, które zwykle nie mieszczą się w samym oprocentowaniu nominalnym. UOKiK wskazuje RRSO jako praktyczne narzędzie porównawcze dla konsumenta.
Nie. Bank ustala warunki na podstawie oceny ryzyka. Różnice wynikają m.in. z poziomu dochodu, rodzaju umowy o pracę, historii spłat oraz wysokości wnioskowanej kwoty i okresu kredytowania.
Tak, gdy umowa przewiduje oprocentowanie zmienne albo okresowo stałe. Zmiana nie dzieje się „dowolnie”, tylko według zasad wpisanych w umowę, zwykle w oparciu o wskazany wskaźnik oraz terminy aktualizacji.
Sprawdź trzy liczby – oprocentowanie nominalne, RRSO oraz całkowitą kwotę do zapłaty. Następnie porównaj datę notowania wskaźnika bazowego z publikacją administratora wskaźnika i sprawdź, czy oferta nie wymaga dodatkowych produktów pod obniżkę marży.
Może istnieć, ale tylko wtedy, gdy całkowity koszt kredytu wynosi zero, a do spłaty oddajesz dokładnie pożyczoną kwotę. Częściej spotyka się oferty, w których oprocentowanie wynosi 0%, ale pojawia się opłata przygotowawcza albo koszt usługi dodatkowej, więc końcowa cena nie jest zerowa.
Źródła:
Powiązane artykuły